Başka bir eleştiri : Michel Foucault’un eleştiri felsefesi

Abstract

Foucault'nun eleştiri anlayışı Kant'ınkinden farklı bir eleştiri olarak yorumlanabilir mi? Bu metin öncelikle Foucaultcu eleştirinin "Kantçı-olmayan" eleştiri olarak yorumlanabileceğini gösteriyor. Bu açıdan iki önemli hamle söz konusudur: Bunların ilki antropolojik aklın eleştirisi, diğeri Foucault'nun tarih perspektifidir. Bu tarz bir eleştiri "bilginin biçimsel ontolojisi" veya "doğruluğun analitiği" olarak değil, "güncelliğin ontolojisi" olarak anlaşılabilir. Bu eleştiriyle birlikte yönetme ve özneleşme hallerimizi sorunsallaştırırız. Yönetme ve öznelliğe dair sorular sormak bizi, ekonomik model olmakla kalmayıp düşünme, davranma ve yapma biçimi olan neoliberal rasyonalitenin şekillendirdiği güncelliğimizin merkezine götürür. ----- Is it possible to interpret Foucaultdian critique as one other than Kant's? This text shows first and foremost that this critique can be interpreted as a "non-Kantian" critique. There are two significant moves in this place: the first one is a critique of anthropological reason, and the other is a Foucauldian perspective on history. This form of critique can be seen as an "ontology of actuality" or "historical ontology of ourselves" rather than a formal ontology of knowledge or analytics of truth. With this critique, we problematize our modes of government and subjectivation. Posing questions on government and subjectivity take us to the centre of our actuality which is shaped by neoliberal rationality that is not just an economic model, but also a manner of thinking, acting, and doing.